<< Go Back

วัฏจักรเซลล์(Cell division)
   วัฏจักรเซลล์ หมายถึง เวลาที่ใช้ในการแบ่งเซลล์จาก 1 เซลล์เป็น 2 เซลล์ วัฏจักรเซลล์แบ่งออกเป็น 2 ส่วนคือ อินเทอร์เฟสและการแบ่งเซลล์ อินเทอร์เฟสแบ่งเป็นระยะย่อยๆ 3 ระยะ ได้แก่ G1, S และ G2 การแบ่งเซลล์ในวัฏจักรเซลล์นี้เป็นการแบ่งเซลล์ไมโทซิส วัฏจักรเซลล์ของสิ่งมีชีวิตต่างชนิดกันจะใช้เวลาแตกต่างกันขึ้นอยู่กับอัตราส่วนของมวลนิวเคลียสต่อเซลล์ ถ้าอัตราส่วนนี้ยิ่งมากระยะเวลาที่ใช้ในวัฏจักรเซลล์ก็จะยิ่งมากด้วย
   การแบ่งเซลล์ประกอบด้วย 2 กระบวนการ คือ การแบ่งนิวเคลียส (karyokinesis) และการแบ่งแบบ ไซโทพลาซึม(cytokinesis) การแบ่งเซลล์ไมโทซิสเมื่อแบ่งแล้วเซลล์ลูก 1 เซลล์จะพัฒนาไปทำหน้าที่ต่างๆแล้วแต่ชนิดของเซลล์ ส่วนเซลล์ลูกอีกเซลล์หนึ่งจะเข้าสู่วัฏจักรเซลล์ อินเทอร์เฟส
   แต่เดิมระยะ G1 , S และ G2 รวมเรียกว่าระยะพักตัว (resting phase) เนื่องจากไม่เห็นการเปลี่ยนแปลงในระยะนี้ แต่ต่อมาเมื่อทราบว่าระยะดังกล่าวเป็นระยะที่มีกิจกรรมและเมแทบอลิซึมสูงมาก แต่ไม่สามารถสังเกตเห็นด้วยกล้องจุลทรรศน์จึงเรียกระยะดังกล่าวว่าอินเทอร์เฟส ในสิ่งมีชีวิตมีเซลล์บางชนิดที่ไม่มี วัฏจักรเซลล์ ตัวอย่างเช่น เซลล์ประสาท เซลล์เม็ดเลือดแดง และเซลล์กล้ามเนื้อบางเซลล์
   G1(gap I หรือ firsh growth stage) เป็นระยะที่เตรียมพร้อมสำหรับระยะ S นั่นคือมีการเตรียมสารต่างๆ ที่จำเป็นต่อการสังเคราะห์ดีเอ็นเอ มีการสังเคราะห์กรดอะมิโน โปรตีนฮิสโตน เอนไซม์และแหล่งพลังงานต่างๆ(dNTP) ตลอดจนมีการติดไพรเมอร์เข้ากับสายดีเอ็นเอต้นแบบ โครโมโซมหรือโครมาตินในระยะนี้มีเพียงโครมาติดเดียว เกลียวคลายออกเป็นเส้นยาวกระจายอยู่ภายในเยื่อหุ้มนิวเคลียส
   S (synthetic stage) ก่อนที่จะเข้าสู่ระยะ S นั้นโครโมโซมแต่ละแท่งประกอบด้วยโครมาติด 1 เส้น เมื่อถึงระยะ S ก็มีการสังเคราะห์ดีเอ็นเอ หรือมีการจำลองของโมเลกุลดีเอ็นเอ (DNA replication) เป็นผลให้มีการจำลองโครมาติด (sister chromatid) ทำให้โครโมโซมมีโครมาติด 2 เส้น เมื่อถึงปลายของระยะนี้
   G2(gap II หรือ second growth stage) เป็นระยะที่เซลล์สร้างสารที่จำเป็นต่อการขดตัวของโครโมโซม มีการสังเคราะห์โปรตีนสำหรับใช้ในการแบ่งนิวเคลียส ตลอดจนมีการถอดรหัสเป็นอาร์เอ็นเอในตอนปลายของระยะนี้

ขอบคุณเนื้อหาเพิ่มเติม

https://sites.google.com/site/celldisvisionandgenetics/wad-cakr-sell


<< Go Back